پارچه تنظیف چیست؟ انواع، جنس و کاربردهای تنظیف + تولیدی های معتبر در ایران
پارچه تنظیف یکی از پرکاربردترین منسوجات در حوزه نظافت، پزشکی و صنعت است که به دلیل بافت سبک، قدرت جذب بالا و قیمت مناسب، جایگاه ویژهای در بازار دارد.
این پارچه در انواع مختلف و با جنسهای گوناگون تولید میشود و بسته به نوع استفاده، ویژگیهای متفاوتی دارد.
در این مقاله قصد داریم به طور کامل با پارچه تنظیف، انواع آن، جنسهای رایج و مراکز تولید آن در ایران آشنا شویم.
پارچه تنظیف چیست؟
پارچه تنظیف یکی از انواع پارچههای نخی یا ترکیبی است که بهطور خاص برای نظافت، پاکسازی سطوح، کاربردهای پزشکی یا صنعتی تولید میشود.
این پارچه معمولاً سبک، کمتراکم و درعینحال جاذب رطوبت است و میتواند بهصورت متری، کیلویی یا بستهبندی شده در بازار عرضه شود.
پارچههای تنظیف در انواع مختلفی با بافت، ضخامت و ویژگیهای متفاوت تولید میشوند تا متناسب با نیازهای مختلف مورد استفاده قرار گیرند.
در ادامه با انواع رایج پارچه تنظیف و کاربرد هر کدام آشنا میشوید:
انواع پارچه تنظیف
1. پارچه تنظیف بدون پرز
این نوع پارچه کاملاً بدون پرز است، یعنی هنگام استفاده، هیچگونه پرز یا ذرهای روی سطح باقی نمیگذارد. معمولاً از الیاف پنبهای یا ترکیبی ساخته میشود که در فرآیند تولید، بافت آن بهگونهای تنظیم میشود که از پرزدهی جلوگیری شود.
کاربردها:
- مناسب برای تمیز کردن سطوح حساس مانند شیشه، لنز، دوربین و موبایل
- مورد استفاده در صنایع الکترونیک و خودروسازی
- انتخاب ایدهآل برای نظافت لوازم پزشکی یا اتاقهای تمیز (Cleanroom)
2. پارچه تنظیف ریزبافت
پارچه تنظیف ریزبافت دارای تراکم بالا و بافت فشردهتری نسبت به تنظیفهای معمولی است. این نوع پارچه قدرت جذب رطوبت بیشتری دارد و نسبت به پارچههای تنظیف سبکتر، بادوامتر است. پارچه تنظیف ریزبافت با نام تنظیف پزشکی نیز شناخته می شود.
کاربردها:
- مورد استفاده در بیمارستانها، مراکز درمانی و مطبها
- مناسب برای بستهبندی وسایل بهداشتی یا ابزار پزشکی
- پاکسازی سطوح صاف و حساس بدون آسیب
3. پارچه تنظیف توری
پارچه تنظیف توری با بافتی بازتر و مشبکتر تولید میشود. این نوع پارچه بسیار سبک و نازک است و هوا بهراحتی از آن عبور میکند. به دلیل ساختار توریمانند، برای کاربردهایی که نیاز به تهویه یا عبور هوا باشد، ایدهآل است.
کاربردها:
- مناسب برای گردگیری سبک در منازل
- استفاده در صنایع غذایی یا بستهبندیهایی که نیاز به تنفس دارند
- پاکسازی سطوحی که نیاز به خشکی سریع دارند

4. پارچه تنظیف کتابی
پارچه تنظیف کتابی به صورت تاخورده و منظم بستهبندی میشود، معمولاً در ابعاد مشخصی برش خورده و به شکل بستههای کتابی در کارتن یا نایلون قرار میگیرد. این نوع عرضه باعث سهولت در حمل و نگهداری میشود.
کاربردها:
- انتخاب مناسب برای مصرف در فروشگاهها یا داروخانهها
- مناسب برای مصرف روزانه در کارگاهها و بخش نظافت
- کاربرد راحت برای مصرف خانگی به دلیل نوع بستهبندی مرتب
جنس پارچه تنظیف چیست؟
جنس پارچه تنظیف نقش بسیار مهمی در کیفیت، دوام، جذب رطوبت و کاربرد آن دارد.
این پارچهها با استفاده از الیاف مختلفی همچون پنبه، پلیاستر، ویسکوز و ترکیبات مخلوط تولید میشوند که هرکدام ویژگیها و کاربردهای خاص خود را دارند.
انتخاب جنس مناسب، به نوع مصرف (صنعتی، پزشکی، خانگی و...) بستگی دارد.
1. پارچه تنظیف پنبهای:
از الیاف طبیعی پنبه ساخته شده است و بسیار نرم، لطیف و با قدرت جذب بالای آب و مایعات است.
به خاطر وجود پنبه بدون حساسیت و مناسب پوستهای حساس است و سازگاری بیشتری با محیط زیست دارد.
کاربردها:
- مناسب برای استفاده در بیمارستانها و مراکز درمانی
- استفاده در مصارف خانگی برای نظافت آشپزخانه، شیشه و سطوح
- قابل استفاده در بستهبندی و پوشش تجهیزات پزشکی
- مورد علاقه صنایع غذایی و دارویی به دلیل نداشتن پرز و مواد شیمیایی
2. پارچه تنظیف پلیاستر (یا پلیاستر خالص):
الیاف مصنوعی پلیاستر ساخته شده است و در برابر سایش و مواد شیمیایی مقاوم است.
نسبت به پنبهای جذب آب کمتری دارد و ماندگاری و دوام بالا، قیمت اقتصادی آن باعث شده که کاربردهای متنوعی داشته باشد.
کاربردها:
- مناسب برای کارگاهها و کارخانجات صنعتی
- کاربرد در تعمیرگاهها برای تمیزکاری تجهیزات و دستمال صنعتی
- استفاده در صنایع رنگکاری یا چاپ بهدلیل دوام بالا
- انتخاب مناسب برای نظافتهای سنگین و چندباره
3. پارچه تنظیف ویسکوز:
از الیاف سلولزی با منشا گیاهی ساخته شده است، نرمی و جذب بالا آن شبیه پنبه است.
وزن آن نسبت به پنبه سبکتر است و قابلیت تنفس مناسبی دارد.
کاربردها:
- مناسب برای استفاده پزشکی و آرایشی بهویژه در بستهبندی بهداشتی
- استفاده در تمیزکاری ظریف مثل مانیتورها، قطعات ظریف صنعتی
- کاربرد در بستهبندی لوازم حساس به گردوغبار
4. پارچه تنظیف ترکیبی (پنبه + پلیاستر):
از ترکیبی پنبه برای نرمی و جذب بالا و پلیاستر برای استحکام و طول عمر ساخته است و قابلیت شستشو، استفاده مکرر و پرزدهی کمتر نسبت به پنبه خالص دارد.
به عنوان یک انتخاب مقرونبهصرفه و بادوام شناخته می شود.
کاربردها:
- مناسب برای مصارف عمومی در کارگاهها، مراکز نظافتی و صنایع خودروسازی
- انتخاب محبوب در مشاغل خدماتی، نظافتی و شرکتهای خدماتی
- استفاده گسترده در نظافت ساختمانها و تجهیزات اداری
انتخاب جنس پارچه تنظیف باید بر اساس نوع کاربرد، حساسیت سطوح، میزان جذب مورد نیاز و دفعات استفاده انجام شود.
برای مثال، برای مصارف بهداشتی و پزشکی، پنبهای یا ویسکوز بهترین گزینه است، درحالیکه برای استفاده صنعتی و سنگین، ترکیبی یا پلیاستری انتخاب مناسبتری است.

تولیدیهای پارچه تنظیف در ایران
ایران یکی از کشورهای فعال در تولید انواع پارچههای تنظیف است. این پارچهها در کارخانجات و کارگاههای نساجی متعددی تولید میشوند و بهصورت کیلویی یا متری در بازار عرضه میگردند.
مراکز اصلی تولید بیشتر در شهرهایی قرار دارند که سابقهی طولانی در صنعت نساجی دارند.
مهمترین شهرهای تولیدکننده پارچه تنظیف در ایران:
1. یزد: یکی از قطبهای اصلی تولید پارچه تنظیف پنبهای و توری در ایران است و سابقه طولانی در صنعت نساجی و بافت پارچههای سبک و بهداشتی دارد.
2. اصفهان: تولید کننده پارچه تنظیف صنعتی، ترکیبی و ارزانقیمت است که برای صنایع بستهبندی، چاپ و خودروسازی مناسب است.
3. تهران: عرضهکننده اصلی در بازارهای عمدهفروشی، نمایندگی فروش کارخانجات و مراکز پخش مرکزی واقع در بازار بزرگ است.
4. مشهد و تبریز: در زمینه تولید پارچههای تنظیف برای استفاده در صنایع خاص مانند پزشکی، آرایشی و دارویی استفعالتی دارند.
نحوه خرید از تولیدیها:
- بهصورت حضوری از بازارهای عمدهفروشی مانند بازار بزرگ تهران
- خرید عمده مستقیم از کارخانجات یا نمایندگیها
- استفاده از فروشگاههای آنلاین معتبر که با تولیدیها همکاری مستقیم دارند.
از فروشگاه مهدوی نژاد می توانید انواع پارچه تنظیف رولی و کتابی را با بهترین قیمت تهیه کنید.
نکات مهم در خرید پارچه تنظیف
خرید پارچه تنظیف باکیفیت نیازمند بررسی دقیق ویژگیها و تناسب آن با نوع کاربرد است. در ادامه مهمترین نکاتی که هنگام خرید باید مدنظر داشته باشید را معرفی میکنیم:
1. نوع مصرف را مشخص کنید:برای مصرف پزشکی یا خانگی بهتر است از تنظیف پنبهای یا ریزبافت استفاده شود. برای نظافت صنعتی یا خودرویی، تنظیف ترکیبی یا پلیاستر دوام بیشتری دارد.
2. بافت و تراکم پارچه را بررسی کنید: پارچههای بافت ریز کیفیت بالاتری دارند و جذب بیشتری دارند. پارچههای توری یا درشتبافت سبکترند اما برای گردگیری مناسباند.
3. میزان پرزدهی را تست کنید: حتماً نمونهای از پارچه را روی سطح تیره بکشید تا مطمئن شوید پرز نمیدهد، مخصوصاً اگر برای سطوح حساس استفاده میکنید.
4. قیمت را با کیفیت بسنجید: برخی تنظیفها ارزانترند اما دوام کمتری دارند. برای مصرف مداوم، بهتر است کمی بیشتر هزینه کرده و جنس باکیفیت بخرید.
5. خرید کیلویی یا متری؟ برای خرید عمده، خرید کیلویی مقرونبهصرفهتر است. برای مصرف خانگی یا محدود، خرید متری یا بستهبندی شده (کتابی) پیشنهاد میشود.




